Miesi─ůc miodowy ­čçÁ­čç▒

Jestem w Pakistanie ju┼╝ od ponad dw├│ch tygodni i szczerze m├│wi─ůc by┼éy to tygodnie czystego b┼éogostanu. Przyznaj─Ö si─Ö bez bicia, ┼╝e po roku wype┼énionym nieustann─ů i intensywn─ů (nawet jak na mnie) prac─ů, szczeg├│lnie po wakacjach, podczas kt├│rych uczy┼éam na niezwykle ambitnym┬ákursie dla przysz┼éych (teraz ju┼╝ obecnych) student├│w Uniwersytetu┬áw Liverpoolu, pisz─ůc jednocze┼Ťnie swoj─ů w┼éasn─ů prac─Ö magistersk─ů i przygotowuj─ůc si─Ö do drugiej w ci─ůgu roku (a czwartej og├│lnie) zmiany kraju, w ci─ůgu ostatnich osiemnastu dni nie zrobi┼éam prawie nic – odda┼éam si─Ö s┼éodkiemu lenistwu, ogl─ůda┼éam filmy, nadrabia┼éam zaleg┼éo┼Ťci w czytaniu, s┼éucha┼éam muzyki, odsypia┼éam, w czym na pewno pom├│g┼é mi nieustanny odg┼éos obracaj─ůcego si─Ö sufitowego wiatraka wywarzaj─ůcego tzw.┬ászum bia┼éy, kt├│ry jest podobno┬ánajskuteczniejszym ┼Ťrodkiem nasennym jaki istnieje!

Poza tym, pozwoli┼éam si─Ö rozpieszcza─ç i karmi─ç sezonowymi owocami i┬ádomowym, przygotowanym specjalnie dla mnie tutejszym jedzeniem,┬ácurry┬áz prawdziwego zdarzenia, o autentyczno┼Ťci kt├│rego Brytyjczycy na przyk┼éad mog─ů tylko marzy─ç, mimo ┼╝e na Wyspach┬ácurry┬áto najbardziej popularne jedzenie. Kilka razy by┼éam te┼╝, w miar─Ö kr├│tko, ale poza domem, ale moim priorytetem by┼é bardzo mi potrzebny odpoczynek, z czego nawet ja sama sobie zdawa┼éam spraw─Ö. Musia┼éam po prostu z┼éapa─ç oddech. Nic wi─Öc w tym dziwnego, ┼╝e ca┼éy czas jestem (mo┼╝e nie tyle┬ána┬ámiesi─ůcu miodowym, przynajmniej na razie…) na etapie┬ámiesi─ůca miodowego, pierwszej z czterech faz adaptacji kulturowej, albo szoku kulturowego, jak kto woli, i zamierzam tam jeszcze chwil─Ö pozosta─ç.

Mimo tego totalnego wyluzowania i braku na chwil─Ö obecn─ů jaki┼Ť szczeg├│lnych wysi┼ék├│w, ┼╝eby si─Ö mocno zintegrowa─ç z miejscow─ů kultur─ů (cho─ç ju┼╝ nied┼éugo to nast─ůpi i to w dos┼éownym tego s┼éowa znaczeniu…), oczywi┼Ťcie nie sp─Ödzi┼éam ostatnich tygodni w pr├│┼╝ni. Normalnym jest to, ┼╝e wiele rzeczy jest dla mnie zupe┼énie nowych i mam nadziej─Ö, ┼╝e uda┼éo mi si─Ö je ogarn─ů─ç i podej┼Ť─ç do nich z otwarto┼Ťci─ů, zaciekawieniem, i bez uprzedze┼ä.┬áKiedy wejdziesz mi─Ödzy wrony, musisz kraka─ç jak i one┬á– cho─ç to tylko frazes, to bardzo na miejscu w tym przypadku.

Z g├│ry przepraszam za tak nag┼ée przej┼Ťcie do spraw zwi─ůzanych z fizjologi─ů, ale najwi─Ökszy to tej pory wp┼éyw wywar┼éy na mnie tutejsze ┼éazienki, kt├│re okre┼Ťla si─Ö mianem┬áumywalni, z bardzo wa┼╝nego powodu, o czym nieco p├│┼║niej. W moim domu znajduj─ů si─Ö dwie ┼éazienki i w obu – normalna umywalka z lustrem, jak wsz─Ödzie. W obu jest te┼╝ prysznic, ale bez kabiny – na poziomie pod┼éogi, taki pok├│j k─ůpielowy.┬áNa pocz─ůtku sobie pomy┼Ťla┼éam “Ale przecie┼╝┬áwoda b─Ödzie si─Ö la┼éa po ca┼éej pod┼éodze!”, no i si─Ö leje, ale jest tu tak ciep┼éo, ┼╝e od razu schnie, a poza tym, w ten spos├│b bardzo ┼éatwo jest te ┼éazienki sprz─ůta─ç i my─ç pod┼éogi. Najwa┼╝niejsz─ů jednak i prze┼éomow─ů spraw─ů okaza┼éy si─Ö same toalety, albo raczej┬ákorzystanie z toalety. W jednej ┼éazience mam normaln─ů (w naszym rozumieniu) toalet─Ö, tzn. bidet z muszl─ů klozetow─ů. W drugiej jednak znajduje si─Ö ubikacja kucana, kt├│ra, jak si─Ö okazuje, jest bardzo popularna w r├│┼╝nych cz─Ö┼Ťciach ┼Ťwiata, szczeg├│lnie w Azji. Moi chi┼äscy uczniowe w Anglii po przeczytaniu angielskiej wersji tego tekstu przyznali, ┼╝e brakuje im tych toalet, a jeden stwierdzi┼é nawet, ┼╝e korzystanie z niej jest znacznie zdrowsze i zapobiega zaparciom! (Sama te┼╝ kiedy┼Ť na ten temat czyta┼éam). Nie tyle jednak zaskoczy┼éa mnie obecno┼Ť─ç ubikacji kucanej, co┬áprysznica bidetowego (higieniczny, osobisty –┬átakie okre┼Ťlenia znalaz┼éam na polskich stronach), kt├│ry jest zamontowany przy ka┼╝dej toalecie i s┼éu┼╝y do natychmiastowego i dok┼éadnego umycia si─Ö od razu po skorzystaniu z toalety. Bardzo silnie zwi─ůzane jest to z religi─ů – w Islamie czysto┼Ť─ç, zar├│wno fizyczna jak i duchowa, jest niezwykle istotna, z tego te┼╝ powodu poziom higieny osobistej w┼Ťr├│d muzu┼éman├│w jest bardzo wysoki. Musz─Ö przyzna─ç, ┼╝e zaledwie po kilku dniach u┼╝ywania tego prysznica bidetowego trudno mi by┼éo uwierzy─ç, jak mo┼╝na si─Ö NIE my─ç po korzystaniu z toalety, i chyba trudno by┼éoby mi powr├│ci─ç do poprzedniego sposobu!

Kolejnym zjawiskiem, kt├│rego nie mog─Ö nie opisa─ç, jest regularne wy┼é─ůczanie pr─ůdu. Zapotrzebowanie tego kraju na energi─Ö elektryczn─ů, a co za tym idzie jej braki jest takie, ┼╝e sze┼Ť─ç razy dziennie, o regularnych porach, nie ma pr─ůdu: 3-4 rano, 7-8 rano, 11-12 w po┼éudnie, 2-3 popo┼éudniu, 7-8 wieczorem, 11-12 w nocy. Szczerze m├│wi─ůc, o ile trzymaj─ů si─Ö tych godzin i jest si─Ö przygotowanym, nie jest to jaki┼Ť wielki problem, przynajmniej do tej pory nieszczeg├│lnie mnie to przej─Ö┼éo, ale jest to kwestia organizacji. Poza tym, wi─Ökszo┼Ť─ç dom├│w ma zasilanie awaryjne, ja te┼╝ , ale czeka na instalacj─Ö. W pakiecie internetowym, na przyk┼éad, zasilanie to jest standardem, dlatego te┼╝ mimo braku pr─ůdu, i pod warunkiem, ┼╝e si─Ö ma pod┼éadowany telefon i komputer, mo┼╝na bez problemy korzysta─ç z internetu. Szczerze m├│wi─ůc, bardzo lubi─Ö te momenty, kiedy nie ma pr─ůdu, bo pomimo koj─ůcego i uspokajaj─ůcego efektu wiatraka na suficie, tylko w absolutnej┬ái wszechogarniaj─ůcej ciszy mo┼╝na nareszcie ws┼éucha─ç si─Ö w odg┼éosy ptak├│w i pasikonik├│w, kt├│re mieszkaj─ů w ogrodzie tu┼╝ za oknem mojej sypialni. Fajnie jest te┼╝ zje┼Ť─ç kolacj─Ö przy ┼Ťwiecach i og├│lnie zatrzyma─ç i wy┼é─ůczy─ç si─Ö na chwil─Ö.

Jedzenie to w tym momencie fascynuj─ůcy element mojego ┼╝ycia. Prawie codziennie rozkoszuj─Ö si─Ö autentycznymi daniami curry i chyba przyzwyczajam swoje podniebienie do coraz to bardziej pikantnych potraw, kt├│rych jeszcze niedawno nie by┼éabym w stanie prze┼ékn─ů─ç. Ich nieod┼é─ůcznym elementem s─ů placki┬ároti, odpowiednik naszego chleba, kt├│re pozwalaj─ů na jedzenie kolacji r─Ökoma, poprzez maczanie ma┼éych kawa┼ék├│w placka w sosie i nabieranie nim jedzenia.

Jedzenie r─Ökoma, bardzo tu powszechne – nawet jad┼éam tak w restauracji, nie jest tak ┼éatwe jak si─Ö wydaje, ale powoli si─Ö ucz─Ö i jestem z tego dumna, tak jak z mojej umiej─Ötno┼Ťci jedzenia chi┼äskiego i japo┼äskiego jedzenia pa┼éeczkami. Uda┼éo mi si─Ö te┼╝ spr├│bowa─ç takich warzyw i owoc├│w, kt├│rych nigdy wcze┼Ťniej nawet nie widzia┼éam na oczy, np. pi┼╝miana jadalnego, przep─Ökli og├│rkowatej, trukwy, albo┬áowocu, kt├│ry wygl─ůda dok┼éadnie jak limonka, ale jest zupe┼énie s┼éodki. B─Öd─ůc wielk─ů┬ámi┼éo┼Ťniczk─ů mango, marzy┼éam o nieprzytomnym objadaniu si─Ö nim, ale niestety trafi┼éam na ko┼äc├│wk─Ö sezonu. Prawie codziennie za to jem owoce granatu, kt├│rego wcze┼Ťniej spr├│bowa┼éam chyba tylko raz, a jest obecnie na niego sezon.

Odg┼éosy ptak├│w i pasikonik├│w to nie jedyne, kt├│re do mnie docieraj─ů. Jest te┼╝ na przyk┼éad sprzedawca warzy i owoc├│w, kt├│ry pcha ulicami wype┼éniony nimi w├│zek i okrzykami og┼éasza swoj─ů obecno┼Ť─ç i ofert─Ö. W┼éa┼Ťnie uda┼éo mi si─Ö mu zrobi─ç przez okno zdj─Öcie, chyba mnie nie widzia┼é! Sprzedawca lod├│w z w├│zka, te┼╝ przemieszczanego przez popychanie, jest bardzo popularny w┼Ťr├│d osiedlowych dzieciak├│w, kt├│rych jednak nie przywo┼éuje tym razem swoim g┼éosem, ale melodi─ů podobn─ů do tej z dzieci─Öcych zabawek. Przyznaj─Ö, ┼╝e jest to czasami irytuj─ůce, ale z drugiej strony osiedle bez niego jest jakby nie to samo. Kt├│rego┼Ť dnia si─Ö nie pojawi┼é i si─Ö nawet zastanawia┼éam, czy mu si─Ö nic nie sta┼éo! ┬áBez w─ůtpienia jednak najpi─Ökniejszym i najbardziej tajemniczym g┼éosem jest ten z miejscowego meczetu, kt├│ry pi─Ö─ç razy dziennie nawo┼éuje do modlitwy.

Kiedy po raz pierwszy wysz┼éam z domu, a by┼éo to ju┼╝ po zmierzchu, moj─ů uwag─Ö przyku┼é spos├│b korzystania z pozbawionej o┼Ťwietlenia i chodnika drogi przez wszystkich jej u┼╝ytkownik├│w, tzn. kierowc├│w, motocyklist├│w i pieszych, bez ┼╝adnych koszulek odblaskowych i tego typu gad┼╝et├│w – nikomu si─Ö nic nie sta┼éo i nikt te┼╝ nie wygl─ůda┼é na specjalnie zestresowanego. Obserwacj─Ö t─Ö potwierdzi┼é m├│j p├│┼║niejszy wypad na miasto w taks├│wce, w ci─ůgu dnia tym razem. To jest niesamowite jak ludzie po prostu nie stresuj─ů si─Ö ruchem ulicznym , ka┼╝dy robi co do niego nale┼╝y, cho─ç do┼Ť─ç sporo na siebie tr─ůbi─ů. Mimo, ┼╝e w Anglii, albo chyba nawet w Polsce, wi─Ökszo┼Ť─ç tych kierowc├│w i motocyklist├│w dostawa┼éaby nagminnie mandaty, tutaj nie wida─ç, ┼╝eby na ka┼╝dym rogu zdarza┼éy si─Ö wypadki. Naprawd─Ö wprawia mnie to zar├│wno w podziw, jak i os┼éupienie, i kiedy jestem na zewn─ůtrz, nie mog─Ö przesta─ç gapi─ç si─Ö na ruch uliczny.

Kilka dni temu w drodze na zakupy zauwa┼╝y┼éam kolorowy minivan. Pomy┼Ťla┼éam sobie, ┼╝e jest to jaki┼Ť mobilny sklep handluj─ůcy tradycyjnymi r─Ökodzie┼éami, albo miejscowymi wyrobami, a tu si─Ö okazuje, ┼╝e to autobus transportu publicznego! Kilka minut p├│┼╝niej – kolejny, zapakowany po brzegi (mo┼╝e si─Ö w nim tylko zmie┼Ťci─ç osiem os├│b), a dwie osoby uwieszone z ty┼éu, ale ju┼╝ na zewn─ůtrz. Podobno, jak ju┼╝ nie ma miejsca nawet po bokach, to ludzie wdrapuj─ů si─Ö nawet na dach i jeszcze musz─ů kupi─ç bilet! Przyzwyczajona ju┼╝ do rygorystycznych, mimo ┼╝e┬ábardzo przesadzonych brytyjskich przepis├│w BHP, na pocz─ůtku si─Ö przerazi┼éam, ale szybko przypomnia┼éam sobie o swoich korzeniach i doceni┼éam ten pomys┼éowy i efektywny spos├│b podr├│┼╝owania transportem publicznym. Wyglada po prostu na to, ┼╝e ludzie sami┬áoceniaj─ů sytuacj─Ö i s─ů w stanie zadecydowa─ç, czy taka podr├│┼╝ jest dla nich bezpieczna czy nie. S─ů te┼╝ normalne, du┼╝e autobusy, kt├│re szko┼éy i uniwersytety u┼╝ywaj─ů do transportu swoich uczni├│w.

Kilka os├│b zapyta┼éo mnie na temat sytuacji kobiet w Pakistanie. Mimo┬átego, ┼╝e nie mam wystarczaj─ůcej wiedzy, ┼╝eby si─Ö na ten temat wypowiada─ç, z pewno┼Ťci─ů po┼Ťwi─Öc─Ö temu zagadnieniu jeden z najbli┼╝szych post├│w, cho─çby kr├│tkie wprowadzenie do tematu, po to, aby by─ç mo┼╝e skorygowa─ç niekt├│re nie do ko┼äca prawdziwe przekonania. Ogranicz─Ö si─Ö jednak tylko do moich w┼éasnych spostrze┼╝e┼ä, obserwacji i rozm├│w z B. Jestem tu przecie┼╝ tylko od nieca┼éych┬átrzech tygodni i bardzo mi daleko do zintegrowania si─Ö z lokaln─ů kultur─ů. Poza tym, jestem obcokrajowcem i traktuje si─Ö mnie tu troch─Ö inaczej, np. mimo, ┼╝e kiedy wychodz─Ö z domu┬ánosz─Ö tradycyjne┬ákurty, to i tak┬áwzbudzam spore zainteresowanie, na kt├│re staram si─Ö nie zwraca─ç uwagi, ale kt├│rego jestem ┼Ťwiadoma za spraw─ů ┬áwsz─Ödzie mi towarzysz─ůcego B.

Ci─ůg dalszy nast─ůpi…

 

8 comments

  1. Bardzo ciekawe, ┼Ťwietnie si─Ö czyta cho─ç, kochana, wida─ç (czyta─ç), ┼╝e nie masz codziennego kontaktu z polskim:):):):):):):) B─Öd─Ö tu zagl─ůda─ç, ale najcudowniej by┼éoby si─Ö kiedy┼Ť spotka─ç i powspomina─ç czasy kaliskiego Kolegium. Pozdrawiam ciep┼éo, zazdroszcz─Ö granat├│w na wyci─ůgni─Öcie r─Öki i s┼éo┼äca no u nas ju┼╝ bardzo jesienna aura:) Sylwia

    Like

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s